Modyfikacje teleskopu

Tutaj dyskutujemy o sprzęcie potrzebnym do obserwacji RNAV i o sprzęcie do fotografowania...
Awatar użytkownika
grztus
Posty: 1263
Rejestracja: 05 lutego 2007, 17:57
Lokalizacja: Radom/Warszawa
Kontakt:

Witajcie,
ponieważ przybywa nam spotterów używających teleskopów z montażem Dobsona do fotografowania samolotów, warto podzielić się swoimi metodami na poradzenie sobie z różnymi mankamentami tego sprzętu.
Poniżej przedstawię kilka istotnych modyfikacji, które bardzo ułatwiają mi życie, a które według uznania możecie zastosować w swoich teleskopach.

MODYFIKACJA 1 - "odbojnik"
Szacunkowy koszt: 15 zł
Szacunkowy czas przygotowania: 10 minut
Zastosowanie: każdy teleskop z montażem Dobsona
Opis:
Tuba optyczna osadzona na montażu Dobsona ma czasem tendencję do opadania na przód lub na tył (w zależności od wyważenia, o czym w jednej z kolejnych modyfikacji). Standardowo na płytach tworzących montaż Dobsona nie ma żadnych odbojników, które niwelowały by udeżenie tuby o montaż.
Wobec powyższego warto zastosować zwykłe zmywaki kuchenne (zestaw kosztuje około 4 zł) przymocowane na dwustronną taśmę klejącą (cena około 3 zł). Zmywaki (wystarczą dwa) mocujemy wewnątrz płyt tworzących montaż w taki sposób aby tuba teleskopu opadając uderzała właśnie w nie, zamiast bezpośrednio w płytę.
Obrazek
Obrazek

Ponadto z pomocą kupionych w sklepie typu Praktiker drobnych odbojników piankowych (cena około 8 zł) można zabezpieczyć krawędź przedniej płyty przed uderzeniami górnej części tuby optycznej.
Obrazek


MODYFIKACJA 2 - uchwyty do przenoszenia
Szacunkowy koszt: 20 zł + 5 zł (śruby, nakrętki, podkładki)
Szacunkowy czas przygotowania: 20 minut
Zastosowanie: teleskopy GSO i podobne
Opis:
Teleskopów firmy GSO, ale też np. Meade nie da się przenieść poprzez przytrzymywanie za rękojeści mocowania osi poziomej (są one przytwierdzone do teleskopu i po chwyceniu wysuwają się z montażu Dobsona, który może nam np. spaść na nogi).
Aby ułatwić przenoszenie teleskopu w całości (wraz z montażem) należy do bocznych płyt montażu przymocować metalowe uchwyty skrzyniowe, które znajdziecie w sklepach typu Nomi, Praktiker itp. Warto wybierać tak szerokie uchwyty, aby mieściła się w nich dłoń (u mnie jest to typ US115).

Po zakupieniu uchwytów należy na bocznych ściankach montażu zaznaczyć miejsca na otwory (ważne aby nie były zbyt blisko innych elementów teleskopu). Wiercimy otwory i z pomocą odpowiednich śrub, podkładek i nakrętek mocujemy uchwyty. Po wykonaniu modyfikacji uzyskacie efekt podobny do poniższego:
Obrazek
Obrazek
Obrazek


To by było na tyle w kwestii montażu.
Przechodzimy teraz do modyfikacji tuby optycznej.


MODYFIKACJA 3 - wyczernienie tuby
Szacunkowy koszt: 50 zł
Szacunkowy czas przygotowania: 3h (w tym kolimacja)
Zastosowanie: każdy teleskop z montażem Dobsona i inne
Opis:
Każdy użytkownik teleskopu spotyka się z problemem jego niedostatecznego wyczernienia - światło w tubie odbija się i obniża kontrast zdjęć a czasem nawet uniemożliwia zobaczenie obserwowanego obiektu.
Vader w założonym przez siebie temacie opisał nieskomplikowany i jednocześnie bardzo efektywny sposób na wyczernienie tuby za pomocą czarnej folii welurowej. Poszedłem tym tropem i kupiłem na allegro 3 rolki folii 45x150 cm, przy czym do wyczernienia tuby GSO 8" wystarczyło 1.5 rolki, reszta została na dalsze modyfikacje.
Na zdjęciach poniżej tuba przed i po oklejaniu folią (można kliknąć aby powiększyć).
Obrazek Obrazek


MODYFIKACJA 4 - uchwyt do prowadzenia
Szacunkowy koszt: 4 zł
Szacunkowy czas przygotowania: 10 minut
Zastosowanie: każdy teleskop z montażem Dobsona i inne
Opis:
Teleskop trzeba mieć za co chwycić, kiedy zamierzamy podążać nim za samolotami. Można chwytać za wyciąg, wlot tuby lub obejmować tubę optyczną dłonią. Żadne z tych rozwiązań nie jest jednak tak wygodne, jak złapanie za nieduży uchwyt przygotowany specjalnie do tego celu.
Wystarczy zwykła "gałka", tzn. uchwyt do szafki, jaką można nabyć w każdym większym sklepie typu Nomi, Praktiker itp.
W większości gałkę tę można zamocować na obejmie stanowiącej wylot tuby optycznej (w miejsce jednej z trzymających ją śrub). Można też nawiercić otwór w wybranym miejscu tuby i wkręcić weń rzeczoną gałkę (tak jak na poniższym zdjęciu).
Obrazek
Obrazek
(śruba od gałki znajduje się na granicy światło/cień, dwie śruby powyżej zostaną omówione w kolejnej modyfikacji)


MODYFIKACJA 5 - zamknięcia typu kandahar
Szacunkowy koszt: 35 zł
Szacunkowy czas przygotowania: 25 minut
Zastosowanie: każdy teleskop z montażem Dobsona i inne
Opis:
Jednym z moich pomysłów było przygotowanie osłony przeciwsłonecznej (w astronomii zwanej odrośnikiem), ale nie było jej do czego przymocować. Wymyśliłem zatem uniwersalny sposób na pewne mocowanie akcesoriów takich jak odrośnik czy filtr słoneczny: u wlotu tuby należy przytwierdzić przynajmniej 3 uchwyty typu kandahar. Uwaga, uchwyty te muszą mieć długość przynajmniej 100 mm, inaczej przy wierceniu otworów montażowych natrafimy na obejmę wlotu tuby.
Ocynkowane uchwyty udało mi się zakupić w Obi (po nieudanej próbie znalezienia ich w Nomi i Praktikerze), zakupiłem też od razu zestaw trzech zawleczek (średnica 2 albo 2.5 mm, koszt łączny niecałe 4 zł), które mają za zadanie nie dopuścić do niezamierzonego otwarcia uchwytów (przydają się w transporcie oraz po zamontowaniu akcesoriów zwiększając bezpieczeństwo mocowania).

Mając już zakupione uchwyty wystarczy zmierzyć obwód tuby, podzielić go na ilość uchwytów (np. 3), rozplanować pierwszy z nich, a kolejne oznaczyć w odpowiedniej odległości wyliczonej jak wyżej.
Nawiercamy otwory aby było gdzie przykręcić uchwyty, mocujemy je i gotowe.
Obrazek
Obrazek
Obrazek


MODYFIKACJA 6 - przeciwwaga
Szacunkowy koszt: 50 zł
Szacunkowy czas przygotowania: 1h
Zastosowanie: każdy teleskop z montażem Dobsona
Opis:
Teleskopy na montażu Dobsona rzadko kiedy są przystosowane do ciężkich okularów lub podpięcia jeszcze cięższej lustrzanki. Kiedy to zrobimy, zwykle tuba ucieka do przodu i ciężko się prowadzi za samolotami.
GSO ma bardzo przydatny system wyważania tuby poprzez zmianę położenia poziomej osi obrotu teleskopu. Jednakże po wykonaniu modyfikacji 7 (patrz poniżej) nawet pełne wykorzystanie fabrycznego systemu nie wystarcza aby teleskop był prawidłowo wyważony.
Należy zatem dodać z tyłu tuby odpowiedni "odważnik" np. ciężarek od hantli (0.5 - 1.0 kg).
W przypadku mojej tuby miałem już w celi lustra głównego 3 niewykorzystywane śruby (pozostałość po podnoszeniu lustra w Astrokraku - wielkie ukłony dla pana Janusza za tą operację). Dysponując 2mm blaszką aluminiową wykonałem coś na kształt trójkąta, do którego przymocowałem ciężarek w widoczny na zdjęciach sposób.
Obrazek
Obrazek


MODYFIKACJA 7 - OSŁONA PRZECIWSŁONECZNA (ODROŚNIK)
Szacunkowy koszt: 100 zł
Szacunkowy czas przygotowania: 3h
Zastosowanie: każdy teleskop z montażem Dobsona i inne
Opis:
Po wyczernieniu teleskopu stwierdziłem, że to jeszcze nie koniec walki ze światłem. Trzeba było odciąć światło boczne (głównie słońce) od padania na ściankę ulokowaną na wprost wyciągu.
Jedynym rozsądnym rozwiązaniem jest w tym przypadku osłona przeciwsłoneczna (lub jak kto woli odrośnik, bo spełnia ona i taką rolę).
Według for astronomicznych odrośnik powinien mieć długość pomiędzy 1D a 2D (gdzie D to średnica tuby).
Dobrym materiałem na zbudowanie osłony okazało się PCV spienione. Ja wykorzystałem płytę o grubości 3mm, ale trudno ją formować i prawdopodobnie 2mm będzie w zupełności wystarczające.
Przed zakupem płyty należy zaplanować wielkość osłony, przede wszystkim należy zmierzyć zewnętrzny obwód tuby, przemyśleć jak długa będzie osłona i przy danym obwodzie i długości wyliczyć obwód końcowy, przyjmując około 1.5-2.0 stopnie rozchylenia odrośnika na każdą stronę. Dzięki temu nie wywalimy pieniędzy w las kupując zbyt małą płytę.
Płyty ze spienionego PCV łatwo się docina nożem, także wystarczy na niej wyrysować odpowiedni trapez (obwód początkowy i końcowy jako podstawy trapezu, oraz planowana długość odrośnika jako jego wysokość).
Po docięciu należy zawinąć trapez (wysokość stanowi oś symetrii) i połączyć oba końce np. śrubkami M3 (ewentualnie M4). Ja wykorzystałem jako łącznik pocięte kawałki blachy aluminiowej 2mm, dzięki czemu nie musiałem robić na osłonie zakładki, która później utrudniała by jej nakładanie na tubę teleskopu.
Obrazek

Po skręceniu osłony i sprawdzeniu że pasuje, należy ją wyczernić, np. folią welurową jak w modyfikacji 3
Obrazek

dodatkowo montujemy na niej elementy zamknięcia typu kandahar i dzięki temu możemy ją śmiało stosować nawet na dużym wietrze.
Obrazek
Obrazek
Obrazek
Obrazek

Wykonując swoją osłonę myślałem o niej raczej jako o prototypie, gdyż obawiałem się że będzie winietować na zdjęciach. Ale założenia okazały się na tyle słuszne, że nie muszę przygotowywać kolejnej wersji. Sami spójrzcie:
Obrazek
Obrazek
Jedno z powyższych zdjęć zostało wykonane z osłoną, drugie bez - sam nie pamiętam które było które :lol:

Poniżej zdjęcie pełnego kadru, winietowanie jest dokładnie takie samo, jak przed założeniem osłony:
Obrazek


Życzę owocnych modyfikacji!
Grzegorz
Grzegorz Tuszyński
www.grztus.pl
kaziuniof16
Posty: 394
Rejestracja: 04 marca 2011, 22:51
Obserwuję: L984, L986,L856;N133, L999 + Skróty
Lokalizacja: GEVNA -BRZESKO

Niezła robota.Prawie jak MacGyver :)
MAK102+Nikon D3100;TENTO 20x60
OBSERWACJA TRAS : L984, L986,L856;N133, L999 + Skróty
ODPOWIEDZ